Τρίτη 2 Ιουλίου 2013

Θυρεοειδίτιδα Hashimoto

Θυρεοειδίτιδα Hashimoto


Ο θυρεοειδής αδένας βρίσκεται στη βάση του λαιμού μας και αποτελείται από δύο λοβούς και τον ισθμό. Μοιάζει στο σχήμα, με πεταλούδα. 
Παράγει τη θυροξίνη (Τ4) και την τριιωδοθυρονίνη (Τ3 ), ορμόνες απαραίτητες για την ομαλή ανάπτυξη και λειτουργία του  οργανισμού, καθώς επηρεάζουν όλα τα συστήματα από  το νευρικό και το καρδιαγγειακό μέχρι το γαστρεντερικό το γεννητικό αλλά και το δέρμα.
Η Θυρεοειδίτιδα Hashimoto αποτελεί μια από τις συχνότερες παθήσεις του θυρεοειδούς αδένα σήμερα. Είναι πολύ συχνότερη στις γυναίκες απ' ότι στους άντρες (ως και 5πλάσια συχνότητα στις γυναίκες) και σχετίζεται με κληρονομικούς παράγοντες (συχνά συναντάται σε πολλές γυναίκες μιας οικογένειας), αλλά και περιβαλλοντικούς παράγοντες όπως το στρες αλλά και η υπερεπάρκεια στοιχείων όπως το ιώδιο.
 Η θυρεοειδίτις Hashimoto είναι μια αυτοάνοση πάθηση, ανήκει δηλαδή σε μια μεγάλη ομάδα παθήσεων κατά τις οποίες το ανοσοποιητικό μας σύστημα αναγνωρίζει κύτταρα των δικών του οργάνων σαν εχθρικά (αντιγόνα) με αποτέλεσμα να κινητοποιείται η διαδικασία δημιουργίας αντισωμάτων (αυτοαντισωμάτων στην προκειμένη περίπτωση), προκειμένου να καταστρέψει  τα αντιγόνα. Έτσι ξεκινά μια διαδικασία καταστροφής του θυρεοειδούς, ο οποίος φλεγμαίνει. Η φλεγμονή αυτή οδηγεί σε διαταραχή της λειτουργίας του αδένα, συνήθως μείωση των παραγόμενων ορμονών (υποθυρεοειδισμός) και μορφολογικές διαταραχές όπως διόγκωσή του (βρογχοκήλη) και δημιουργία όζων.
Η συμπτωματολογία είναι διαφορετική για τον κάθε ασθενή και εξαρτάται από τη σοβαρότητα της κατάστασης. Έτσι μπορεί να εμφανίζεται με εύκολη κόπωση, υπνηλία, αύξηση βάρους, δυσκοιλιότητα, ξηρότητα δέρματος, διαταραχές περιόδου, βραδυκαρδία. Επίσης μπορεί να διαπιστωθεί σε τυχαίο αιματολογικό έλεγχο αύξηση της χοληστερίνης και των τριγλυκεριδίων ή αναιμία. Αν συνυπάρχει και αύξηση του μεγέθους του αδένα μπορεί να υπάρχει αίσθημα πίεσης στον τράχηλο ή δυσκαταποσία. Σε αρκετές περιπτώσεις σήμερα η διάγνωση τίθεται σε πολύ αρχικά στάδια του υποθυρεοειδισμού (πριν ακόμα υπάρξουν συμπτώματα), σε προγραμματισμένο έλεγχο check up.
Η αντιμετώπιση όταν υπάρχει υποθυρεοειδισμός γίνεται με τη χορήγηση θυροξίνης, που είναι η ορμόνη που λείπει. Υπάρχουν περιπτώσεις που διαπιστώνονται μόνο υψηλές τιμές αυτοαντισωμάτων χωρίς διαταραχή της ορμονικής παραγωγής και τότε απαιτείται μόνο παρακολούθηση. Επίσης όταν διαπιστωθούν όζοι πρέπει και αυτοί να παρακολουθούνται και σε κάποιες περιπτώσεις να γίνεται παρακέντηση.
Λόγω της μεγάλης συχνότητας της αυτοάνοσης νόσου του θυρεοειδούς και του γεγονότος ότι συνυπάρχει και με άλλα αυτοάνοσα νοσήματα (Σακχ. Διαβήτης τύπου 1, ρευματοειδής αρθρίτιδα, λεύκη) είναι σημαντικό να γνωρίζει κανείς αν υπάρχει κληρονομικό ιστορικό στην οικογένεια του και σε αυτή την περίπτωση να παρακολουθείται.


Πέμπτη 9 Μαΐου 2013

Παθήσεις Θυρεοειδούς αδένα

Παθήσεις Θυρεοειδούς Αδένα

Ο Θυρεοειδής αδένας βρίσκεται στη βάση του λαιμού κάτω από το δέρμα και έχει σχήμα πεταλούδας.

  • Παράγει τις θυρεοειδικές ορμόνες, που μέσω της κυκλοφορίας του αίματος, δρουν σε ολόκληρο τον οργανισμό.
  • ΄Ετσι οι διαταραχές της λειτουργίας του θυρεοειδούς μπορούν να προκαλέσουν συμπτώματα από διάφορα όργανα. 

     
ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΘΥΡΕΟΕΙΔΙΚΩΝ ΟΡΜΟΝΩΝ

  • Υποθυρεοειδισμός είναι η μειωμένη παραγωγή θυρεοειδικών ορμονών.
  • Υπερθυρεοειδισμός είναι η αυξημένη παραγωγή θυρεοειδικών ορμονών.

ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ ΥΠΟΘΥΡΕΟΕΙΔΙΣΜΟΥ

  • Σωματική κόπωση, υπνηλία
  • Αύξηση σωματικού βάρους χωρίς αυξημένη όρεξη
  • Μείωση της πνευματικής διαύγειας
  • Ξηρότητα δέρματος
  • Δυσκοιλιότητα
  • Δυσανεξία στο κρύο
  • Διαταραχές εμμήνου ρύσεως

Σε περιπτώσεις βαρύτερου υποθυρεοειδισμού η όψη του ατόμου είναι χαρακτηριστική: ωχρότητα και έντονα οιδήματα στο πρόσωπο, βραχνή και βαριά φωνή, αργή ομιλία, αραίωση φρυδιών, βραδύτητα στην αντίληψη.

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ ΥΠΟΘΥΡΕΟΕΙΔΙΣΜΟΥ

  • Σήμερα η συχνότερη αιτία υποθυρεοειδισμού είναι η αυτοάνοση θυρεοειδίτις (Hashimoto).
  • Επίσης η χειρουργική αφαίρεση του θυρεοειδούς ή η καταστροφή του με ραδιενεργό ιώδιο μπορεί να οδηγήσει σε υποθυρεοειδισμό εφόσον το άτομο δεν ακολουθεί σωστά τη φαρμακευτική του αγωγή.
  • Κάποια φάρμακα όπως η ιντερφερόνη, το λίθιο και η αμιοδαρόνη μπορεί να οδηγήσουν σε υποθυρεοειδισμό.
  • Πιο σπανιες αιτίες είναι ο συγγενής υποθυρεοειδισμός (αγενεσία του αδένα κατά την εμβρυική ζωή) και παθήσεις της υπόφυσης.

ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΥΠΟΘΥΡΕΟΕΙΔΙΣΜΟΥ

  • Είναι εύκολη.
  • Χρειάζεται μια αιμοληψία και μέτρηση των θυρεοειδικών ορμονών Τ3 και Τ4 καθώς και της θυρεοτρόπου ορμόνης TSH, η οποία παράγεται από την υπόφυση (έναν αδένα στο κέντρο του εγκεφάλου) προκειμένου να διεγείρει τον θυρεοειδή αδένα να παράγει ορμόνες.
  • Συνήθως μετράμε και τα αντιθυρεοειδικά αντισώματα, τα οποία μας δείχνουν αν υπάρχει αυτοάνοση θυρεοειδίτις.

ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΥΠΟΘΥΡΕΟΕΙΔΙΣΜΟΥ

  • Ο υποθυρεοειδισμός αντιμετωπίζεται εύκολα με τη λήψη της θυροξίνης σε μορφή χαπιού.
  • Η θυροξίνη (Τ4) πρέπει να λαμβάνεται σε τέτοια δόση ώστε να εξασφαλίζει φυσιολογικά επίπεδα ορμονών (Τ3,Τ4, TSH) στο αίμα.
  • Ο υποθυρεοειδισμός δεν “περνάει”, συνεπώς η θεραπεία με θυροξίνη είναι απαραίτητη δια βίου.

=   =  =  =  =  =  =  =  =  =  =  =  =  =  =  =  =  =  =  =  =  =  =  =  =  =  =  =  =


ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ ΥΠΕΡΘΥΡΕΟΕΙΔΙΣΜΟΥ

  • Νευρικότητα και ευερεθιστότητα
  • Ταχυκαρδία
  • Απώλεια σωματικού βάρους παρά την αυξημένη όρεξη
  • Αυξημένη εφίδρωση και δυσανεξία στη ζέστη
  • Διάρροιες
  • Διαταραχές εμμήνου ρύσεως
  • Μυική αδυναμία
  • Θυρεοειδική οφθαλμοπάθεια


ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ ΥΠΕΡΘΥΡΕΟΕΙΔΙΣΜΟΥ

  • Νόσος Graves: πρόκειται για υπερθυρεοειδισμό αυτοανόσου αιτιολογίας. Το ανοσοποιητικό σύστημα δημιουργεί αντισώματα τα οποία διεγείρουν τον αδένα να λειτουργεί ανεξέλεγκτα .
  • Πολυοζώδης τοξική βρογχοκήλη: σε αυτήν την κατάσταση ο αδένας έχει αυξημένο μέγεθος και πολλούς όζους που παράγουν ορμόνες περισσότερες από όσες χρειάζονται .
  • Τοξικό αδένωμα: πρόκειται για έναν ευμεγέθη όζο που παράγει θυρεοειδικές ορμόνες .
  • Λήψη φαρμάκων όπως η αμιοδαρόνη μπορεί να οδηγήσουν σε υπερθυρεοειδισμό.

ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΥΠΕΡΘΥΡΕΟΕΙΔΙΣΜΟΥ

  • Η διάγνωση είναι εύκολη και γίνεται με μέτρηση των θυρεοειδικών ορμονών στο αίμα (Τ3 ,Τ4) και της TSH.
  • Επίσης είναι απαραίτητη και η μέτρηση των αντιθυρεοειδικών αντισωμάτων προκειμένου να γνωρίζουμε αν πρόκειται για αυτοανόσου αιτιολογίας υπερθυρεοειδισμό.
  • Τέλος συμπληρωματικά καλό είναι να γίνεται και υπερηχογράφημα θυρεοειδούς που μας δίνει πληροφορίες για την ύπαρξη όζων.

ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΥΠΕΡΘΥΡΕΟΕΙΔΙΣΜΟΥ

  • Αρχικά η αντιμετώπιση είναι φαρμακευτική με αντιθυρεοειδικά φάρμακα, τα οποία θα ομαλοποιήσουν την παραγωγή ορμονών.
Η δοσολογία πρέπει να τροποποιείται ανά τακτά χρονικά διαστήματα, προκειμένου να μην οδηγηθεί κανείς σε φαρμακευτικό υποθυρεοειδισμό.
Επίσης πρέπει να παρακολουθούνται η ηπατική λειτουργία και ο αριθμός των λευκών αιμοσφαιρίων.

  • Σε κάποιες περιπτώσεις πρέπει να γίνει χειρουργική αφαίρεση του θυρεοειδούς (όταν έχουμε υποτροπές του υπερθυρεοειδισμού ή πολυοζώδη βρογχοκήλη).
  • Επίσης μπορεί να χορηγηθεί ραδιενεργό ιώδιο που καταστρέφει τον αδένα, αντιμετωπίζοντας έτσι την υπερπαραγωγή ορμονών.
  • Λόγω της μεγάλης συχνότητας των διαταραχών λειτουργίας του θυρεοειδούς καλό είναι στα πλαίσια του γενικού ελέγχου, ειδικά σε άτομα με οικογενειακό ιστορικό προβλημάτων θυρεοειδούς να μετρώνται οι Τ3, Τ4 και TSH καθώς και τα αντιθυρεοειδικά αντισώματα.

H εγκυμοσύνη είναι μια κατάσταση που είναι πολύ σημαντικός ο έλεγχος των θυρεοειδικών ορμονών.

Επίσης η εφηβεία και η εμμηνόπαυση είναι φάσεις που συχνά παρατηρούνται διαταραχές της θυρεοειδικής λειτουργίας. 


 


Σάββατο 27 Απριλίου 2013

Τί είναι ο Σακχαρώδης Διαβήτης;

Σακχαρώδης Διαβήτης

Είναι η διαταραχή του μεταβολισμού της γλυκόζης, που έχει ως αποτέλεσμα την αύξηση του σακχάρου στο αίμα.

Ο Σακχαρώδης Διαβήτης είναι μια συχνή νόσος. Περίπου 6% του πληθυσμού της χώρας μας πάσχει από ΣΔ .

Πού οφείλεται η αύξηση του σακχάρου του αίματος;

  • Στη μείωση της ινσουλίνης (της ορμόνης που παράγεται από το πάγκρεας και εξασφαλίζει τη χρησιμοποίηση του σακχάρου από τα κύτταρα) 
  • Στην μειωμένη δραστικότητα της ινσουλίνης 



Τύποι Σακχαρώδη διαβήτη

  • Τύπος 1 - παλαιότερα λεγόταν ινσουλινοεξαρτώμενος ή νεανικός
  • Τύπος 2 - παλαιότερα λεγόταν "ενηλίκων"

΄Αλλοι ειδικοί τύποι

  • Διαβήτης της κύησης
  • Τύπος MODY - τύπος LADA
  • Αλλοι που σχετίζονται με άλλες παθήσεις ή φάρμακα

Αιτιολογία

  • Στον τύπο 1 έχουν ενοχοποιηθεί κάποιοι ιοί και σε κάποιο βαθμό παίζει ρόλο και η κληρονομικότητα. Το αποτέλεσμα αυτών είναι η ενεργοποίηση ενός αυτοάνοσου μηχανισμού καταστροφής του παγκρέατος δηλαδή ο οργανισμός καταστρέφει μόνος του τα κύτταρα ενός οργάνου του. 
  • Στον τύπο 2 η κληρονομικότητα παίζει πολύ σημαντικότερο ρόλο καθώς και περιβαλλοντικοί παράγοντες, όπως η παχυσαρκία και η έλλειψη άσκησης. ΄Ετσι σε παχύσαρκα άτομα αρχικά έχουμε αντίσταση στην ινσουλίνη και μειωμένη δραστικότητά της και στη συνέχεια ανεπαρκή έκκριση ινσουλίνης και αύξηση του σακχάρου αίματος. 
  • Στον διαβήτη της κύησης παίζουν ρόλο οι ορμόνες της εγκυμοσύνης και η κληρονομικότητα. ΄Ετσι στο οικογενειακό περιβάλλον των γυναικών με ΣΔΚ συχνά υπάρχουν άτομα με ΣΔ . Επίσης αν μια γυναίκα παρουσίασε ΣΔΚ, έχει προδιάθεση να αναπτύξει ΣΔ τύπου 2 μετά από χρόνια.

Διάγνωση (δηλαδή πότε λέμε ότι έχουμε σακχαρώδη διαβήτη)

  • Όταν το σάκχαρο αίματος το πρωί (όταν δηλαδή είναι κανείς νηστικός) είναι μεγαλύτερο ή ίσο με 126 mg/dl και αυτό επιβεβαιωθεί και σε 2η μέτρηση μετά από διάστημα ενός μήνα.
  •  Όταν σε τυχαία μέτρηση οποιαδήποτε ώρα της ημέρας βρεθεί σάκχαρο μεγαλύτερο ή ισο με 200 mg/dl και υπάρχουν επιπλέον και τα συμπτώματα του διαβήτη: πολυουρία, πολυδιψία, απώλεια βάρους. 
  • Όταν μετά την δοκιμασία ανοχής γλυκόζης με 75 gr γλυκόζης, βρεθεί σάκχαρο 200mg/dl ή μεγαλύτερο στις 2 ώρες.

Αντιμετώπιση

  • Αύξηση της σωματικής δραστηριότητας. Αυτό πρέπει να γίνει σταδιακά και όχι απότομα. Δηλαδή 20 με 30 λεπτά καθημερινό περπάτημα είναι ένας στόχος εφικτός και προσφέρει σημαντική βοήθεια στον έλεγχο του σωματικού βάρους και στη ρύθμιση του σακχάρου αίματος.
  • Εκτός από τις αλλαγές στις καθημερινές συνήθειες του ατόμου χρειάζεται και η χορήγηση φαρμακευτικής αγωγής. Ανάλογα με τον τύπο του διαβήτη αλλά και τις ιδιαιτερότητες του κάθε ατόμου, μπορούν να χρησιμοποιηθούν διάφορες φαρμακευτικές ουσίες, συνδυασμοί αυτών ή συνδυασμοί τους με ινσουλίνη ή συνδυασμός διαφόρων τύπων ινσουλίνης.
  • Ο αυτοέλεγχος με μετρήσεις σακχάρου από το ίδιο το άτομο στο σπίτι με μετρητή σακχάρου είναι απαραίτητος, ειδικά γι αυτούς που θεραπεύονται με ινσουλίνη.
  • Επίσης είναι σημαντικό να γίνεται έλεγχος με αιματολογικές εξετάσεις, εξετάσεις ούρων, όπως επίσης οφθαλμολογικός και καρδιολογικός έλεγχος.
  • Παράλληλα με τη ρύθμιση του σακχάρου αίματος είναι πολύ σημαντικό να ρυθμίζονται και η αρτηριακή πίεση καθώς και η χοληστερίνη και τα τριγλυκερίδια. Μάλιστα οι τιμές “στόχος” (και για την αρτηριακή πίεση και για τα λιπίδια) είναι σε χαμηλότερα επίπεδα για τα άτομα που πάσχουν από Σ.Δ.
  • Επίσης πάντα πρέπει να τονίζεται η σημασία της διακοπής του καπνίσματος.


Γιατί είναι σημαντική η καλή ρύθμιση;

Για να προλάβουμε τις επιπλοκές του Σακχαρώδη Διαβήτη:

Ο ΣΔ οδηγεί σε βλάβες όλων των αγγείων του οργανισμού (μικρών και μεγάλων αγγείων),
με αποτέλεσμα να προκαλεί προβλήματα στο καρδιαγγειακό σύστημα, στο νευρικό σύστημα, στο ουροποιητικό, στα μάτια, στο δέρμα.


Ο Σακχαρώδης Διαβήτης είναι μία χρόνια πάθηση, που απαιτεί από το άτομο διαρκή προσπάθεια και καλή συνεργασία με τον θεράποντα ιατρό.

Έτσι επιτυγχάνεται η καλή ρύθμιση, μειώνονται οι πιθανές επιπλοκές και εξασφαλίζεται η καλή υγεία του ατόμου.





Τετάρτη 17 Απριλίου 2013

Τί είναι το Ενδοκρινικό Σύστημα;

Το ενδοκρινικό σύστημα είναι ένα σύνθετο σύστημα αδένων και  αποτελείται από  τον θυρεοειδή (3), τους παραθυρεοειδείς, το πάγκρεας (6), τις ωοθήκες (7), τους όρχεις (8), τα επινεφρίδια (5), την υπόφυση (2) και τον υποθάλαμο (1).
Οι αδένες αυτοί με τις ουσίες που εκκρίνουν, τις ορμόνες, ελέγχουν και συντονίζουν    πολλές δραστηριότητες του οργανισμού.
Διαταραχές του ενδοκρινικού συστήματος μπορεί να οδηγήσουν στην κακή λειτουργία  πολλών  συστημάτων του οργανισμού με επιπτώσεις    όπως από   την καρδιά  και τα αγγεία, τον μεταβολισμό του σακχάρου και των λιπιδίων, της ανάπτυξης του παιδιού, της αναπαραγωγικής ικανότητας ανδρών και γυναικών, διαταραχές της εμμηνορρυσίας, ακμής,  διαταραχές των οστών, κλπ.

Το πεδίο που καλύπτεται από την Ενδοκρινολογία είναι ευρύτατο και ένας βραχύς κατάλογος παθήσεων που εμπίπτουν σε αυτό είναι:


1. Σακχαρώδης Διαβήτης (παιδιών, εφήβων και ενηλίκων)
2. Υπερχοληστεριναιμίες
3. Παθήσεις του θυρεοειδούς
4. Διαταραχές του Ασβεστίου
5. Διαταραχές της εμμηνορρυσίας (εφηβείας, ενήλικων γυναικών, και   της   κλιμακτηρικής περιόδου)
6. Εμμηνόπαυση και Ορμονική Θεραπεία Υποκατάστασης
7. Οστεοπόρωση
8. Ακμή –Υπερτρίχωση (κοριτσιών, ενηλίκων γυναικών)
9. Στειρότητα (ανδρός, γυναίκας)
10. Διαταραχές εφηβείας (πρώιμη ή καθυστερημένη)
11. Διαταραχές σωματικής ανάπτυξης (κοντό ανάστημα)
12. Διαταραχές φύλου, κλπ.